Realiteti i hidhur i Maqedonise se Veriut

Botuar nga Flaka 15 Shkurt, 2026 19:06

Shkruan: Memedali Jusufi

Studentet jane pjese me vitale e shoqerise, sipas Aristotelit ata jane e vetmja force, “ Elani per te bere ndryshime: Jo friges , po protestave , jo anarkise , po levizjes . Jo dhunes po drejtesise , jo diskriminimit , po demokracise dhe jo unitarizmit po vet-vendosjes. Keshtu do te ishte motoja me te cilen studentet do te protestonin ne lidhje me aktualitetin qe eshte krijuar nje kohe te gjate ne Maqedoni.
E keqja me e madhe e shqiptareve te Maqedonise se Veriut vjene nga sistemi unitar i shtetit dhe sistemi i tij zgjedhor, qe nuk permbush standarte demokratike e dyta eshte vete politika e Qeverise e cila eshte nacionaliste sa vete “Aleksandri I Madhe”
Maqedonia e Veriut nje kohe te gjate ballafaqohet me probleme reale qe vijne nga status quoja ne procesin eur-integrues te vendit ( KOmisioni Evropian e futi vendin ne ndikimin e botes Serbe) mos zhvillimin ekonomik dhe komponenta e trete eshte mos avancimi i raporteve nder etnike . Eshte e predistinuar nese nuk ka zhvillim ka stagnim dhe kjo mund te jete nje paradigmat dhe gjendje alarmi per te ardhmen e shtetit.
Kesaj krize i bashkangjiten edhe debatet joproduktive në Parlament, debatet jo-produktive ne mediat e vendit qe kontribuojne në përkeqësimin e marrëdhënieve ndëretnike, substanciale për ekzistimin e Maqedonisë si shtet në të ardhmen.
Studentet do te duhet te kerkojne
” qe te evitohet përplasjet e mëtejme mes forcave politike me orientim demokratik dhe properëndimor dhe strukturave me orientim proserb dhe prorus, çojnë pashmangshëm në konflikt të hapur, me pasoja të paparashikueshme për të ardhmen e vendit. Kriza e rëndë politike që ka përfshirë Maqedoninë, po reflektohet negativisht në të gjithë sektorët e ekonomisë. Kjo vërehet edhe në largimin e investitorëve, rritjen e borxhit publik, vonesat në paga, rritjen e kredive të qytetarëve, rritjen e papunësisë dhe të varfërisë, si dhe efekte tjera negative, që kanë vështirësuar gjendjen ekonomike të qytetarëve, vlerësojnë njohësit e çështjeve të ekonomisë duke analizuar pasojat e krizës politike ndaj sektorit të biznesit në vend.
: Gjendja në Maqedoni asnjëherë nuk ka qenë me e rënduar se tani dhe përveç mungesës së investimeve, qytetarët përballen edhe me probleme të shumta sociale, ekonomike. Shumë prej tyre mezi arrijnë të sigurojnë mbijetesën, ndërsa kuadri i kualifikuar gjithnjë e më shumë po largohet nga vendi
Përkatësia dhe besnikëria përtej retorikës kombëtare për kontroll dhe sovranitet territorial, të një populli, ilustrohet më mirë me historitë e errëta të disa shteteve europiane gjatë periudhës së nacionalizmit dhe ngritjes së vetëdijes kombëtare.
Në Maqedoni kulturat e ndryshme nuk kanë vepruar si agjentë pozitivë demokratikë, por e kundërta ka ndodhur. Frika etnike për hapësirë, territor, sovranitet dhe shtypje kulturore ka luajtur rolin kryesor në thellimin e hendekut ndëretnik.
Kultura e frikës që është përhapur me dekada në Maqedoni i ka pasojat e veta në përditshmërinë ndëretnike të vendit dhe në ndërtimin e politikave joadekuate të mirëbesimit dhe përpjekjeve kundër çdo lloj ekstremizmi.
Për më shumë, kultura e frikës është një term që i referohet përhapjes së përceptuar të frikës dhe ankthit në diskursin publik, e më së shumti në shoqëritë multietnike dhe kjo, natyrisht, se ndikon në mënyrën se si individët ndërveprojnë me njëri-tjetrin në mjediset e përziera etnike.
Vëretjet ndërkombëtare nuk kanë dhënë rezultate konkrete dhe kjo u dëshmua me Marrëveshjen e Ohrit dhe me mosndryshimin e qasjes së qeverisë dhe partive nacionaliste maqedonase, ndaj statusit të shqiptarëve të Maqedonisë.
Një pjesë të fajit këtu e kanë edhe liderët shqiptarë, të cilët më së shumti janë kujdesur për zhvillimin e një sistemi korruptiv dhe kleptokratik në mjediset shqiptare.
Këtu gjithashtu kemi disa çështje të hapura që do të vazhdojnë ta trondisin skenën politike të Maqedonisë. Konfrontimi i frikës së dy etnive, sipas analistëve ndërkombëtar mund të jetë fatal për Maqedoninë e brishtë.
Një version i frikës ndërfqinjësore i ka përshkruar raportet e Maqedonisë me Greqinë, Kosovën, Bullgarinë dhe Shqipërinë, për shkak të emrit dhe identitetit të diskutueshëm nga shtetet anëtare të NATO-s ose të BE-së.
Një menaxhim i ri nga aktorë tjerë, ndoshta do ta shtynte krizën shqiptaro-maqedonase dhe do ta largonte frikën, si mjet i politikës ditore, për ta vazhduar ankthin ndëretnik edhe për gjatë kohë në Maqedoni.
Kriza e ardhshme shqiptaro-maqedonase që bazën e ka në metodat diskriminuese dhe burimeve të pakta ekonomike për shqiptarët, do të kërkojë menazhim paqësor të zgjidhjes së kontestit në mes shqiptarëve dhe maqedonasëve për sovranitetin, hapësirën territoriale dhe shpërndarjen e barabartë të burimeve ekonomike kombëtare.

Botuar nga Flaka 15 Shkurt, 2026 19:06

Shënim: Disa imazhe gjenden nga interneti, që konsiderohen të jenë në domenin publik. Nëse dikush pretendon pronësinë, ne do të citojmë autorin, ose, sipas kërkesës, do të heqim menjëherë imazhin.

Marrja e paautorizuar e teksteve dhe videove me të drejtë autoriale ose ndonjë përmbajtje të ngjashme pa pëlqimin paraprak me shkrim të Flaka Media do të konsiderohet shkelje e të drejtave autoriale dhe për këtë Flaka e ruan të drejtën të kërkojë kompensim përkatës monetar.Mosrespektimi dhe abuzimi i të drejtave autoriale dhe të drejtave simotër dënohet me ligj.Çdo marrje e paautorizuar, shfrytëzim, përdorim apo publikim i tekstit, fotografitë ose videot apo çfarëdo përmbajtje tjetër e ngjashme që paraqet pronësi të Flaka Media, pa pëlqim paraprak me shkrim nga redaksua, ndalohet rreptësisht dhe për të njëjtën paguhet kompensim përkatës financiar, për çka pronari ka të drejtë të nis procedurë përkatëse.Në rast të marrjes së teksteve autoriale dhe videove apo çfarëdo përmbajtje tjetër, në mënyrë të obligueshme nevojitet pëlqim paraprak nga Flaka Media dhe vendosje të linkut që do të çojë deri në web faqen e Flaka Media. Shkrimet nga MGID, nuk janë në menaxhim të redaksisë.