“Mbretëresha e Adriatikut” do të përfundojë nën ujë: Qyteti i famshëm po fundoset deri në 3 milimetra në vit

Venecia ose “Mbretëresha e Adriatikut” do të përfundojë nën ujë deri në vitin 2150, sipas një studimi të ri të shkencëtarëve italianë nga Instituti Kombëtar i Gjeofizikës dhe Vullkanologjisë (INGV). Ky studim, i cili analizon të dhënat për rritjen e nivelit të baticës dhe uljes së tokës, paraqet një pamje shqetësuese të së ardhmes së një prej qendrave më të famshme kulturore dhe turistike në botë, shkruan Euronews.

Sipas hulumtimit të INGV, niveli i baticës në lagunën veneciane po rritet me një normë prej rreth 0.5 centimetra në vit. Konkretisht, kjo rritje varion nga 4,22 milimetra në ishullin Lido në 5 milimetra në Malamok, ndërsa 5,91 milimetra në vit regjistrohet në Chojia. Kombinimi i këtyre të dhënave me të dhënat satelitore për rrëshqitjen e tokës midis 2008 dhe 2023 tregon se disa pjesë të Venecias, si Sheshi i Shën Markut, do të jenë përgjithmonë nën ujë me nivele uji deri në 70 centimetra mbi nivelet aktuale.

E mbiquajtur “Mbretëresha e Adriatikut”, “Nusja e Detit”, “Qyteti i Urave” dhe “Qyteti i Ujit”, Venecia po përballet me përmbytje gjithnjë e më të shpeshta prej dekadash. Pjesa perëndimore e qytetit, e cila është një nga përmbytjet më të shpeshta, ishte nën ujë 58 herë midis 2019 dhe 2023. Përveç kësaj, qyteti po anon ngadalë drejt lindjes, gjë që e ndërlikon edhe më shumë situatën. Shkencëtarët kanë zbuluar se Venecia po fundoset me një shpejtësi prej 1 deri në 2 milimetra në vit, ndërsa pjesët veriore të lagunës po fundosen me një shpejtësi prej 2 deri në 3 milimetra në vit.

Venecia prezantoi sistemin MOSE, i cili përbëhet nga barriera të lëvizshme në hyrjet e lagunës. Këto barriera ngrihen gjatë baticës për të parandaluar hyrjen e ujit në qytet. Edhe pse ky sistem ka ndihmuar ndjeshëm në uljen e shpeshtësisë së përmbytjeve, ekspertët paralajmërojnë se është vetëm një zgjidhje afatshkurtër. Raporti i Panelit Ndërqeveritar për Ndryshimet Klimatike (IPCC) i vitit 2021 parashikon një rritje rajonale të nivelit të detit prej 28-55 centimetra deri në vitin 2100 në një skenar optimist ose 63-101 centimetra në një skenar pesimist.

Rritja e nivelit të detit dhe ulja e tokës çojnë në pasoja të rënda mjedisore dhe socio-ekonomike. Këto përfshijnë erozionin e përshpejtuar të bregdetit, largimin e plazheve dhe përmbytjet gjithnjë e më të shpeshta të detit, të cilat ndikojnë negativisht në popullsinë dhe ekosistemin e Venecias. Shkencëtarët paralajmërojnë se strategjitë afatgjata janë të nevojshme për të zbutur këto efekte dhe për të ruajtur rëndësinë historike dhe kulturore të Venecias për brezat e ardhshëm.

Venecia përballet me sfidën e mbijetesës për shkak të një kombinimi të proceseve natyrore dhe ndryshimeve klimatike.