Ushqimet ultra të përpunuara: Varësi si cigaret dhe rrezik për shëndetin

Një studim i fundit nga universitetet Harvard, Michigan dhe Duke, i publikuar më 3 shkurt në Milbank Quarterly, zbulon se ushqimet ultra të përpunuara (UPF) mund të krijojnë varësi të ngjashme me cigaret. Këto produkte industriale, që përfshijnë pijet e gazuara, patatinat dhe biskotat, aktivizojnë mekanizma të shpërblimit në tru, duke nxitur konsum kompulsiv dhe pasoja serioze për shëndetin.

Studiuesit paralajmërojnë se pretendimet marketingu si “pa sheqer” ose “me pak yndyrë” shpesh krijojnë një sens të rreme sigurie, njësoj si dikur filtrat e cigareve. Profesoresha Ashley Gearhardt nga Universiteti i Michiganit shpjegon se pacientët shpesh e përshkruajnë marrëdhënien e tyre me këto ushqime si një varësi: “Ata ndihen të varur nga pijet e gazuara dhe ushqimet e ëmbla, njësoj si nga cigaret.”

Ekspertët theksojnë se ndërhyrja publike është e domosdoshme, pasi ambienti ushqimor modern e bën të vështirë shmangien e UPF-ve. Politikat duhet të fokusohen në llogaridhënien e industrisë ushqimore, jo vetëm në përgjegjësinë individuale.

Megjithatë, disa specialistë paralajmërojnë kundër krahasimeve të tepruara: nuk është ende e qartë nëse UPF-të janë farmakologjikisht varësuese si nikotina, apo nëse dëmet vijnë kryesisht nga zëvendësimi i ushqimeve të shëndetshme.

Dr. Githinji Gitahi nga Amref Health Africa shton se përhapja e ushqimeve ultra të përpunuara, sidomos në vendet me rregullim të dobët, po ushtron presion mbi sistemet shëndetësore dhe rrezikon rritjen e sëmundjeve jo-ngjitëse.

Flaka