23 Marsi 1989 – dita kur Kosova u rrethua nga tanket dhe humbi autonominë

Më 23 mars 1989, në një nga momentet më të errëta të historisë së saj moderne, Kosova pa sesi autonomia e garantuar me Kushtetutën e vitit 1974 u shua nën presionin e tankeve dhe ushtrisë. Në ambientet e Kuvendi i Kosovës, të rrethuara nga forcat serbe, delegatët u detyruan të votojnë ndryshimet kushtetuese që e rikthenin Kosovën nën kontrollin e plotë të Serbisë.

Nga 190 deputetë të pranishëm, vetëm 10 patën guximin të votojnë kundër, duke mbrojtur pozitën kushtetuese të vendit edhe në kushtet e një shtetrrethimi të hekurt. Ky akt mbetet një nga shembujt më të rrallë të rezistencës institucionale në rrethana të jashtëzakonshme.

Ngjarjet e asaj dite nuk ishin të papritura. Vetëm një muaj më herët, minatorët e Trepça kishin hyrë në grevë, duke paralajmëruar se autonomia e Kosovës ishte në rrezik. Protestat që pasuan u përgjakën: rreth 30 persona humbën jetën, qindra u plagosën dhe shumë të tjerë përfunduan në burg.

E gjithë kjo valë tensioni kishte nisur më herët, në vitin 1987, me ngritjen politike të Slobodan Milošević, një figurë që do të shënonte thellë fatin e Kosovës dhe të gjithë rajonit në vitet që pasuan.

Sot, 23 marsi kujtohet jo vetëm si një datë e humbjes së autonomisë, por edhe si simbol i rezistencës dhe qëndresës për liri.