Pavarësia e Kosovës: nga ëndrra kolektive te bankat e Hagës

Flaka
Botuar nga Flaka 17 Shkurt, 2026 08:17

Pavarësia e Kosovës: nga ëndrra kolektive te bankat e Hagës

Nga Driton Zenku

Pavarësia e Kosovës nuk fillon më 17 shkurt 2008. Ajo ditë ishte akti formal. Historia reale fillon shumë më herët – me një popull që vendosi të mos jetojë më nën frikë.

Vitet ’90: Strategjia e durimit

Pas suprimimit të autonomisë në vitin 1989 nga regjimi i Slobodan Milošević, Kosova hyri në dekadën e rezistencës paqësore.

Ibrahim Rugova ndërtoi një model paralel shteti – arsim, shëndetësi, diplomaci informale.

Ishte strategji e durimit. Por durimi ka kufi.

1998–1999: Lufta si pikë pa kthim

Kur doli në skenë Ushtria Çlirimtare e Kosovës, dinamika ndryshoi. Konflikti u bë i armatosur.

Reagimi i Beogradit ishte brutal. Spastrime, dëbime masive, masakra. Bota pa. Dhe më në fund reagoi.

Ndërhyrja ajrore e NATO në mars 1999 ishte momenti që e nxori Kosovën nga kontrolli efektiv serb. Nuk ishte vetëm operacion ushtarak; ishte ndërhyrje që vulosi fundin e një epoke.

1999–2008: Protektorat dhe negociata

Pas luftës, Kosova kaloi nën administrimin e United Nations përmes UNMIK-ut. Ishte një fazë e çuditshme: liri de facto, por jo shtetësi de jure.

Në vitet që pasuan, procesi u formalizua përmes planit të Martti Ahtisaari. Serbia refuzoi. Rusia bllokoi në Këshillin e Sigurimit.

Kosova zgjodhi rrugën unilaterale.

17 shkurt 2008: Akti

Në Kuvend, u shpall pavarësia. Dokumenti u lexua, flamujt u ngritën, qytetet shpërthyen në festë.

Shteti i ri nisi me njohje të menjëhershme nga SHBA dhe shumica e vendeve të BE-së.

Por pavarësia ishte e mbikëqyrur. Ishte kompromis ndërkombëtar, jo revolucion romantik.

Pas 2008: Realiteti i ftohtë

Shtetndërtimi rezultoi më i vështirë se shpallja.

Korrupsion, kapje institucionesh, polarizim politik. Dialog i pafund me Serbinë. Njohje të pjesshme ndërkombëtare.

Kosova fitoi sovranitet formal. Por lufta për funksionalitet vazhdoi.

Ironia historike

Dhe sot, gati dy dekada pas pavarësisë, disa nga figurat kyçe të luftës – ish-udhëheqës të UÇK-së dhe më vonë drejtues të shtetit – ndodhen në bankën e të akuzuarve në Dhomat e Specializuara të Kosovës në Hagë.

Midis tyre edhe ish-presidenti Hashim Thaçi.

Akuzat lidhen me krime të pretenduara gjatë dhe pas luftës. Procesi është juridik. Por simbolika është politike.

Arkitektët e luftës që solli pavarësinë sot gjykohen për mënyrën si u zhvillua ajo luftë.

Konkluzioni që dhemb

Kosova është shtet falë një kombinimi: rezistencës paqësore, luftës së armatosur dhe ndërhyrjes ndërkombëtare. Asnjë nga këto nuk mjaftonte vetëm.

Por historia nuk është bardh e zi.

Lufta çlirimtare ishte kapitull i drejtë për liri.

Kjo nuk e përjashton përgjegjësinë individuale për krime, nëse provohen.

Ironia e madhe?

Shteti që lindi nga lufta për drejtësi, sot po përballet me drejtësinë ndërkombëtare për atë luftë.

Kjo është pjekuria e hidhur e një shteti të ri:

Liria fitohet me sakrificë.

Legjitimiteti ruhet me drejtësi.

30

„Duke pasur parasysh protestat në shtetet e rajonit dhe të botës, a mendoni se edhe Maqedonia e Veriut do të përfshihet në këtë valë të protestave sociale?“

Flaka
Botuar nga Flaka 17 Shkurt, 2026 08:17
Të drejtat autoriale dhe përdorimi i përmbajtjes Disa nga imazhet e publikuara në portal janë siguruar nga burime të ndryshme në internet dhe konsiderohen se i përkasin domenit publik. Në rast se ndonjë person ose subjekt pretendon të drejtën e pronësisë mbi to, Flaka Media është e gatshme të bëjë citimin përkatës të autorit ose, sipas kërkesës, ta largojë menjëherë imazhin nga portali. Marrja, kopjimi, riprodhimi, shpërndarja apo publikimi i paautorizuar i teksteve, fotografive, videove dhe çdo përmbajtjeje tjetër autoriale që përbën pronësi intelektuale të Flaka Media, pa pëlqimin paraprak me shkrim të redaksisë, ndalohet rreptësisht. Çdo shkelje e të drejtave autoriale dhe të drejtave të përafërta do të trajtohet në përputhje me legjislacionin në fuqi. Flaka Media rezervon të drejtën të kërkojë kompensim financiar për dëmin e shkaktuar dhe të ndërmarrë procedurat përkatëse ligjore ndaj shkelësve. Për çdo ripublikim ose shfrytëzim të përmbajtjes autoriale të Flaka Media, është i detyrueshëm sigurimi i pëlqimit paraprak me shkrim nga redaksia. Në rastet kur jepet leja për ripublikim, duhet të vendoset në mënyrë të qartë burimi dhe një lidhje aktive (link) që orienton lexuesit drejt artikullit origjinal në faqen zyrtare të Flaka Media. Përmbajtjet reklamuese dhe materialet e publikuara përmes platformës MGID nuk janë nën administrimin dhe përgjegjësinë editoriale të redaksisë së Flaka Media. Arkivi i portalit ruhet për një periudhë prej dy vjetësh nga data e publikimit të lajmit.
30

„Duke pasur parasysh protestat në shtetet e rajonit dhe të botës, a mendoni se edhe Maqedonia e Veriut do të përfshihet në këtë valë të protestave sociale?“